Chén Ngọc Trương Chi - Forum
Saturday, 2016-12-10, 4:45 PM
Welcome, Guest
[ New messages · Members · Forum rules · Search · RSS ]
Page 1 of 11
Forum » Tin tức » Văn học » Chén Ngọc Trương Chi (Nguyễn An Bình)
Chén Ngọc Trương Chi
NguyenHoangDate: Monday, 2013-09-09, 9:22 PM | Message # 1
Generalissimo
Group: Administrators
Messages: 1854
Reputation: 0
Status: Offline
Nợ tình chưa trả cho ai
Khối tình mang xuống tuyền đài chưa tan.
(Truyện Kiều-Nguyễn Du)
 
      Ngày mùng một và ngày rằm mỗi tháng, bao giờ trường học của quan
tư đồ Vương Doãn cũng tấp nập môn sinh, vì đây là những ngày bình văn
thường kỳ.Tháng thì bình thơ, khi thì văn, phú, tế, biểu, đối…. Tất cả
các loại văn cần thiết trong thi cử điều được quan tư đồ ra đề để các
môn sinh rèn tập và chuẩn bị từ trước đến đợt bình văn đem ra thi thố và
luận bàn. Quan tư đồ từng giữ chức vụ cao trong triều và từng là thầy
dạy của đương kim hoàng thượng bây giờ. Nên khi ông cáo lão từ quan về
mở trường dạy học thì từ các bậc công hầu khanh tướng trong triều cho
đến các gia đình giàu có đều mong muốn gởi gấm con cháu của mình đến học
cùng ông để có thể nên danh nên phận sau nầy. Ông dạy rất nghiêm minh
và cẩn trọng không hề thiên vị một môn sinh nào dù đó là con của quan to
chức trọng hay con của hoàng thân quốc thích đi chăng nữa, nhiều học
trò ông đổ đạc cao và có danh phận trong triều. Trước ngày bình văn ông
đều yêu cầu các môn sinh nộp quyển để ông chấm qua đó ông chọn chừng năm
quyển được ông phê ưu đem ra bình và chính tác giả của những quyền đó
phải đọc cho các bạn đồng môn nghe và lắng nghe lời những nhận định cũng
như giải đáp những vướng mắc của các môn sinh khác.
 
     Lần nào cũng thế, trong năm quyển được chọn bao giờ cũng có quyển
của con trai quan ngự sử Trương Học Phi. Không phải quan tư đồ vị nể
người môn sinh ấy là con quan ngự sử, bạn thân của ông mà là tài học của
chàng trai mười sáu tuổi ấy thật nổi trội, văn chương lưu loát,lập luận
sắc sảo mà lời bình văn thì thật hấp dẫn, lôi cuốn.Trương Chi đối đáp
rất linh hoạt, đầy sức thuyết phục. Nhiều bạn đồng môn ganh với tài học
của chàng tìm mọi sơ hở trong bài văn để đặt câu hỏi nhằm bắt bí, hạ
thấp chàng đều thất bại.Quan tư đồ đặt nhiều kỳ vọng vào người học trò
yêu quí của mình trong kỳ thi năm nay sẽ chiếm bảng vàng đem lại vẻ vang
cho ông và gia đình quan ngự sử. Nhưng một tai họa khốc liệt xảy ra đã
làm đảo lộn những dự tính tốt đẹp đó, một trận hỏa hoạn cực lớn đã thiêu
rụi cả ngôi nhà của quan ngự sử, già trẻ lớn bé không một ai sống sót
chỉ trừ Trương Chi. Dân chúng quanh vùng không hiểu vì sao ngọn lửa lại
lan nhanh đến thế, có người cho rằng trời cao không có mắt nên tai họa
đổ xuống gia đình một viên quan thanh liêm, chính trực, có người hiểu
chuyện, chép miệng than: Đời nào cũng thế, bọn tham quan ô lại đầy rẫy,
chống lại nó,nó mà không chết thì mình phải chết thôi. Vì cách đây không
lâu quan ngự sử đã dâng sớ lên vua xin trị tội bảy kẻ nịnh thần, tham
quan  nhất là sau vụ vỡ đê ở sông Nhĩ Hà, bọn chúng đã ăn xén vật tư, kê
khống ngày công nhân lực để bỏ túi riêng,chia nhau làm giàu gây nên hậu
quả nghiêm trọng khôn lường làm khổ lê dân bá tánh.
 
       Nghi án về vụ phóng hỏa giết người nhà quan ngự sử không đi đến
đâu vì triều đình không tìm được chứng cứ hay kẻ gian hùng đã xóa sạch
mọi dấu vết,thế lực quá mạnh chăng thì không ai biết, cuối cùng theo
thời gian cũng trôi vào quên lãng. Chỉ tội cho Trương Chi, mặc dù thoát
chết trong cơn hỏa hoạn khủng khiếp đó, nhưng khuôn mặt thanh tú của
chàng hầu như bị hủy hoại hoàn toàn, cũng may đôi mắt và thanh âm không
bị hư tổn. Trương Chi được người chú ruột đem về nhà chăm sóc, nuôi
dưỡng gần một bến sông. Ông nầy làm nghề chèo đò, đánh cá trên sông để
sinh sống qua ngày. Sau mấy tháng chữa trị thì Trương Chi cũng bình phục
nhưng gương mặt không còn lành lặn như xưa, nó biến dạng đến nổi chàng
không còn muốn nhìn vào gương nữa. Để khỏi làm người khác hoảng sợ vì
gương mặt dị dạng của mình Trương Chi luôn đội chiếc nón rộng vành kéo
sụp xuống, phía trước mặt được che thêm một miếng vải mỏng sậm màu che
khuất đi phần da mặt bị kéo nhúm lại vì bỏng. Rồi người chú cũng qua
đời, Trương Chi trở thành người lái đò, đánh cá trên sông từ đấy.
 
     Làm bạn với chàng từ nay là con đò, hằng ngày lênh đênh trên sông
nước để mưu sinh, nỗi cô đơn buồn tủi với thân phận đắng cay nghiệt ngã
Trương Chi chỉ còn biết gởi gấm qua tiếng sáo, giọng hát của mình. May
mắn ngọn lửa đã không lấy mất những gì còn lại của chàng.Tiếng sáo vẫn
du dương, đằm thắm, giọng hát vẫn mượt mà,trôi chảy, có khác chăng là
giờ đây nó chất chứa nỗi buồn nhiều hơn vui và cũng từ đây trên bến sông
nầy người ta quen dần với một anh ngư phủ có tiếng sáo và giọng hát tài
hoa làm say đắm lòng người. Từ nay chuyện thi cử, danh hoa phú quí
không còn vướng bận lòng chàng, nó chỉ là những bọt sóng đầu ghềnh mà
thôi.


 
NguyenHoangDate: Monday, 2013-09-09, 9:22 PM | Message # 2
Generalissimo
Group: Administrators
Messages: 1854
Reputation: 0
Status: Offline
Trên bến sông nầy có một dinh thự của viên quan thượng thư bộ hình Trần Công. Ông cho xây dinh thự nầy để làm vui lòng người con gái mà ông
hết lòng yêu quí: tiểu thư Trần Mị Nương. Mị  Nương tuổi vừa đôi tám,
nhan sắc xinh đẹp tuyệt vời, tính nết lại thùy mị đoan trang nên nhiều
gia đình quyền thế trong kinh thành cho người đến dạm hỏi, mai mối nhưng
nàng chưa nhận lời ai cả, quan thượng thư vì yêu con nên cũng không nài
ép làm gì. Không giống như những gia đình vọng tộc khác, nàng Mị Nương
xinh đẹp ngoài việc thêu thùa khéo léo, nàng còn được phụ thân mướn thầy
về dạy học cho nàng nên cầm kì thi họa môn nào nàng cũng am tường cả.
Cảnh tấp nập chốn kinh thành làm nàng mệt mõi không vui nên quan thượng
thư cất riêng cho nàng dinh thự gần bến sông nầy, sống gần gủi với thiên
nhiên,cây cỏ hợp với tâm tánh của nàng. Một đêm trăng thanh gió mát, Mị
Nương trằn trọc không ngủ được, nàng bước ra hiên ngoài vọng lâu để
ngắm trăng cho khuây khỏa thì từ xa phía bến sông tiếng sáo cất lên lúc
khoan lúc nhặt, chơi vơi, chất chứa nỗi buồn nhân thế đã làm rung động
tâm hồn của nàng tiểu thư con nhà đài các.Trái tim chưa hề biết rung
động của Mị Nương với nhạc khúc tình yêu đã bắt đầu xao xuyến. Trên bến
sông vắng Trương Chi vẫn thả hồn theo tiếng sáo u hoài.Tai họa đã cướp
đi của chàng tất cả nhưng đã bù đắp cho chàng tiếng sáo tài hoa đa
cảm.Tiếng sáo cất lên nói thay lòng chàng, như an ủi cuộc đời đầy nghiệt
ngã mà chàng phải hứng chịu. Trương Chi đâu biết rằng nơi lầu son gác
tía ở bên sông kia đang có một cô tiểu thư xinh đẹp đang say đắm thả hồn
theo tiếng sáo của chàng.

 
       Mị Nương nhờ nàng hầu nữ Nghi Xuân dò hỏi xem ai là người thường
thổi sáo trên bến sông ấy thì được biết đó là một chàng trai sống nghề
hạ bạc tên Trương Chi. Rung động trước tiếng sáo tài hoa ấy nàng muốn
tìm gặp mặt nhưng nàng hầu nữ Nghi Xuân cố sức can ngăn vì quan thượng
thư biết được sẽ rất nguy hiểm. Thấy chủ có vẻ không Nghi Xuân bèn bày
kế cho Mị Nương nói dối quan thượng thư đi vãn cảnh rồi giả dạng nam
nhân xuống bến sông mướn đò đi du ngoạn để có dịp nghe lại tiếng sáo tài
hoa đó. Ngồi trên đò xuôi theo dòng nước một lúc lâu chàng công tử họ
Trần kia không biết phải bắt chuyện từ đâu. Mùa nầy bông lau nở trắng cả
triền sông, xa xa vài chiếc thuyền đánh cá tung chài trên sông nước,
sương còn lãng đãng trên đầu cây ngọn cỏ, cảnh thật hữu tình. Công tử họ
Trần cất tiếng ngâm:
               Khứ niên kim nhật thử môn trung
               Nhân diện đào hoa tương ánh hồng
       Hai câu thơ trong bài Đề tích sở kiến xứ của Thôi Hộ đời Đường. Ở
câu thơ thứ hai chàng công tử họ Trần cố ý ngân dài ra chậm lại rồi
dừng hẳn. Không gian như chìm vào cõi không tịch mịch thì bỗng phía sau
mũi đò cất lên một tiếng ngâm đầy thanh tú:
              Nhân diện bất tri hà xứ khứ
              Đào hoa y cựu tiếu đông phong.*
       Cả hai thầy trò công tử họ Trần cùng quay mặt lại mũi đò, cậu
tiểu đồng Nghi Xuân cười lém lỉnh nhìn về cô chủ như thầm khen tiểu thư
nhà mình thông minh thật.Chàng công tử họ Trần lộ vẻ hân hoan,hai tay
cung kính trước mặt, hỏi chàng lái đò:
        -Thì ra huynh cũng là người am hiểu thơ phú. Thành thật xin lỗi huynh, đệ đã dám múa rìu qua mắt thợ rồi.
       Người lái đò lật đật buông mái chèo, hai tay cung kính đáp lễ:
-          Xin công tử thứ lỗi tôi đã làm mất nhã hứng ngâm thơ của
công tử, thấy công tử dừng lâu quá bất giác tôi đọc tiếp hai câu sau cho
tròn nghĩa mà thôi.
-          Huynh là người có học ,sao không cố chí học hành để mai sau vinh hiển lại làm nghề hạ bạc nầy?
-          Xưa thân phụ còn sống có được cho học đôi ba chữ thánh hiền.
Nay thân phụ mất nhà nghèo làm nghề sông nước sống cho qua ngày, không
dám mơ cao.
Công tử họ Trần đề nghị:
-          Nếu được phép đệ có thể kết bằng hữu với huynh được chăng?
Chàng lái đò vội vã từ chối:
-          Tôi không xứng đáng làm bằng hữu với công tử đâu, thân phận tôi nghèo hèn, công tử thứ lỗi cho.


 
NguyenHoangDate: Monday, 2013-09-09, 9:23 PM | Message # 3
Generalissimo
Group: Administrators
Messages: 1854
Reputation: 0
Status: Offline
Nhưng trước tấm chân tình của chàng công tử họ Trần, Trương Chi không tiện từ chối.Cuộc gặp gỡ lần đầu của họ là như thế, tuy chưa thật sự
gần gũi, thân mật nhưng hình như  có mối dây ràng buộc họ như một định
mệnh đã an bày.Hai người hẹn nhau mỗi tháng sẽ gặp mặt nhau một
lần.Chàng Trương thì thổi sáo, còn công tử họ Trần thì ngâm thơ. Đôi lúc
họ ra đề cho nhau cùng đối họa thơ phú, trăm phần tương đắc. Từ ngày
được kết bạn với Trần Công Tử, tiếng sáo của Trương Chi không còn u oán,
buồn bã nữa, tiếng sáo lại cất lên âm điệu réo rắt, yêu đời như thuở
chàng còn là môn sinh của quan tư đồ Vương Doãn.Trương Chi đã vẽ tặng
cho Trần công tử một bức chân dung với gương mặt thật xinh đẹp như một
nàng thiếu nữ diềm tuyệt, tay đang xòe quạt, trên thân quạt có đề bài
thơ của Thôi Hộ  như là kỷ niệm nhờ bài thơ mà hai người kết bằng hữu
với nhau. Nhìn bức tranh khi vẽ xong Trương Chi chợt ao ước phải chi
Trần công tử là gái nhỉ? Chỉ suy nghĩ đến đây thôi là chàng đã vội xua
đi cái tư tưởng điên rồ ấy ra khỏi đầu óc của mình. Riêng Trần công tử
có vẻ thích bức tranh mỹ nam nhân của mình lắm, đem về treo trong phòng
ngắm nghía rồi tự hỏi: Nếu Trương Chi biết mình là gái thì sao nhỉ? Chỉ
nghĩ đến đó thôi Mị Nương đã ửng hồng đôi má không dám nghĩ tiếp nữa.
Nhiều lần gặp gỡ, ngâm vịnh trên đò Trần công tử dợm hỏi xin được xem rõ
mặt người bằng hữu của mình nhưng Trương Chi lại khéo léo từ chối, lấy
lí do mình bị dị dạng từ nhỏ nên không sợ làm hoảng hốt người khác.Thấy
chàng Trương từ chối quyết liệt nên Mị Nương thôi không đề cập đến nữa
nhưng cứ thắc mắc mãi. Những lần không có dịp gặp gỡ Mị Nương lại lên
vọng lâu nhìn về bến sông lắng nghe tiếng sáo của Trương Chi theo gió
đưa về mà miên man nghĩ về mối tình chớm nở lớn dần theo năm tháng của
mình đối với chàng Trương mà mỉm cười hạnh phúc.

 
       Một hôm  trong lần gặp mặt,đò đang xuôi theo dòng thì cơn dông
bắt đầu ập đến, Trương Chi vội quay mũi để tấp đò vào bờ,gió mạnh đã hất
tung chiếc nón rộng vành mà chàng đang đội.Hoảng hốt chàng vội với thêm
nắm giữ, nhưng  không kịp nữa rồi, chiếc nón đã rơi xuống sông, cùng
lúc ấy là một tiếng kêu á đầy sửng sốt kinh hoàng của Trần công tử. Vô
cùng lo sợ,Trương Chi luống cuống lấy tay che mặt quay lại nhìn. Trần
công tử đã ngã nhoài xuống sạp gần như bất tỉnh, chiếc mũ đội đầu văng
mất hồi nào không biết, lộ ra mái tóc dài xỏa xuống bờ vai.Trương Chi há
hốc miệng, kinh ngạc:
 
         -  Trần công tử là…là…
Tên tiểu đồng Nghi Xuân trong cơn hoảng loạn hét lớn:
         - Trần công tử, Trần công tử cái gì? Đó là Trần tiểu thư con
quan thượng thư đó. Người chèo đò tấp vào bờ mau, kêu phu kiệu đưa tiểu
thư về dinh để chữa trị không nguy mất.
Thì ra khi cơn gió làm tốc chiếc nón rộng vành hằng ngày che khuất
gương mặt xấu xí của Trương Chi, Mị Nương đã kịp nhận ra gương mặt dị
dạng,gớm giếc mà chàng cố gắng che giấu, sợ làm tổn thương đến người
khác, nàng hoảng hốt ngất đi vì sợ hãi. Chuyện không thể giấu được nữa
rồi, cái ngày mà Trương Chi lo sợ đã đến nhưng chàng không ngờ là nó đến
nhanh như vậy.


 
NguyenHoangDate: Monday, 2013-09-09, 9:23 PM | Message # 4
Generalissimo
Group: Administrators
Messages: 1854
Reputation: 0
Status: Offline
Suốt mấy ngày hôm sau Trương Chi lãng vãng nơi cửa dinh quan thượng thư
để dò la tin tức nhưng không được gì, cũng không thấy con hầu nữ Nghi
Xuân xuất hiện. Sốt ruột chàng lân la dò hỏi quân canh thì bọn chúng xua
đuổi chàng như đuổi tà. Thất vọng, mòn mõi chàng quay về bến sông nằm
dài không thiết ăn uống, thân hình ngày thêm tiều tụy đáng thương. Hình
ảnh của Mị Nương luôn lởn vởn trong đầu óc của chàng. Chàng đã yêu Mị
Nương từ bao giờ.Từ khi kết bằng hữu với Mị Nương chàng luôn ao ước phải
chi Mị Nương là gái thì hạnh phúc biết bao, nhưng chàng quên rằng với
gương mặt xấu xí, thân phận thấp hèn của mình chỉ làm cho sự việc thêm
tệ hại mà thôi.Chàng nghĩ đến cái chết.Phải rồi, chỉ có cái chết mới
giải quyết hết mọi việc.Rời xa thế giới đầy ô trọc nầy là một giải thoát
cho cả mình và Mị Nương.
Một buổi sáng lão ngư Lê Thái như thường lệ đi chài lưới ngang qua
chiếc đò của Trương Chi lấy làm lạ. Đã hai hôm nay rồi con đò vẫn nằm im
một chỗ không vời đi đâu.Thường lão đi ngang qua đã thấy Trương Chi
thức từ lúc nào, pha ấm trà mới mời lão uống một chén cho ấm bụng rồi
mới đi chài. Lão cất gọi nhưng không ai trả lời, lão khom người cúi
xuống vén tấm sáo mỏng bước vào con đò.Trương Chi nằm đó người lạnh tanh
đã chết từ lúc nào, hai tay để lên ngực phía dưới có kẹp một mảnh giấy.
Lão đở nhẹ một cánh tay của Trương Chi lên, cầm mảnh giấy đọc. Đó là
bài thơ tuyệt mạng của chàng:
           Bụi trần chi vướng bận lòng nhau
           Một tấm chân tình biết gởi đâu?
           Tiếng sáo giao duyên tràn nỗi nhớ
           Câu thơ ly biệt cạn thương sầu
           Nửa vầng nhật nguyệt ngàn năm hận
           Một khối u tình vạn kiếp đau
           Tro bụi xin người hòa sông nước
           Ân tình chưa trọn hẹn mai sau.
Lão ngư Lê Thái thở dài.Lão thực hiện theo nguyện vọng sau cùng của
Trương Chi, đem thi hài của chàng đi hỏa táng rồi đem tro cốt của chàng
rải trên dòng sông mà hằng ngày con đò chàng ngược xuôi đưa đò và đánh
cá. Khi lấy tro cốt của Trương Chi đi rải sông lão ngư phát hiện trái
tim của chàng không tan thành tro bụi mà lại kết thành một khối đá cứng.
Đem xuống sông rửa trôi đi những vết dơ bẩn bên ngoài, viên đá lấp lánh
màu đỏ huyết như viên ngọc.Lấy làm lạ lão bỏ viên đá ấy và bài thơ
tuyệt mệnh vào một cái hộp rồi cất đi.
 
Riêng Mị Nương sau cơn hoảng loạn đó nàng nằm mê sảng cả tháng trời.
Quan thượng thư ngày đêm mời thầy thuốc chữa trị bệnh tình mới thuyên
giảm. Họ nói tiểu thư bị tâm bệnh cần phải có thời gian lâu dài mới hết
được.Mỗi lần nhìn bức chân dung mà Trương Chi vẽ tặng mình mà Mị Nương
ứa nước mắt, nàng nhớ tiếng sáo của Trương Chi. nhớ những lúc cùng chàng
ngâm vịnh trên sông nước, nàng hiểu ra rằng nàng không thể sống thiếu
chàng, chẳng qua là khi thấy bộ mặt gớm giếc một cách bất ngờ, đột ngột
làm cho tâm trạng nàng hoảng hốt, đau khổ mà thôi. Mị Nương nhờ nàng hầu
nữ Nghi Xuân đi dò la tin tức của Trương Chi thì gặp lão ngư Lê Thái.
Lão đã kể hết sự tình, đưa chiếc hộp đựng bài thơ tuyệt mạng và viên tim
đá cho Nghi Xuân đưa về cho tiểu thư của cô vì chính Mị Nương là chủ
nhân của chiếc hộp nầy chứ không phải lão, lão giữ cũng không có ích lợi
gì cả.


 
NguyenHoangDate: Monday, 2013-09-09, 9:24 PM | Message # 5
Generalissimo
Group: Administrators
Messages: 1854
Reputation: 0
Status: Offline
Đọc bài thơ tuyệt mệnh và viên tim đá trong tay Mị Nương càng đau buồn,
bồi hồi khôn tả. Nàng tự trách mình trong giây phút nông nổi đã làm mất
đi mối chân tình cùng Trương Chi, thế gian nầy còn tìm đâu ra tiếng sáo
tài hoa ấy.Thấy con có vẻ quý viên ngọc đá, quan thượng thư nhờ thợ kim
hoàn chạm khắc thành một chén ngọc vô cùng tinh xảo để tặng cho con.
Ngày nọ Mị Nương rót trà vào chén ngọc, bỗng nhiên dưới đáy chén hiện
lên hình ảnh con đò, văng vẳng tiếng sáo vi vu như kể lể nỗi nhớ nhung
thương tiếc.Hình ảnh cũ lại ùa về, nàng bật khóc, những giọt nước hối
tiếc chân tình rơi vào chén ngọc.Trong lòng chén như có một khói mỏng
xanh xuất hiện càng lúc càng lớn dần.Cuối cùng cả chén ngọc hóa thành
làn khói xanh tan vào khoảng hư không mất dạng.
 
Mị Nương lâm trọng bệnh, ngày càng thêm nặng.Trong cơn mê sảng nàng
nghe như có tiếng sáo của Trương Chi rót vào tai,kể cho nàng nghe bao
nỗi nhớ nhung vì xa cách. Đêm Mị Nương mất ,người ta kể lại rằng có đôi
hạc trắng bay từ dinh quan thượng thư về phía bến sông nơi ngày trước
hai người thường thổi sáo,  ngâm vịnh thơ phú đảo ba vòng,kêu vang ba
tiếng rồi bay về hướng tây mất hút.Bức chân dung treo trên tường cũng mờ
dần nét vẽ rồi mất hẳn như chưa từng được ai đó đặt bút vẽ lên bao giờ.

Tháng 6/2013

* Tạm dịch:                  Đề chỗ đã thấy năm trước
                             Cửa nầy, năm ngoái, hôm nay
                      Hoa đào phản chiếu mặt ai ửng hồng
                             Mặt người giờ ở nơi nao?
                      Hoa đào vẫn đó, cười chào gió đông  (Thôi Hộ)
 
                                                 Trần Trọng San dịch

 
Forum » Tin tức » Văn học » Chén Ngọc Trương Chi (Nguyễn An Bình)
Page 1 of 11
Search: